Omurga ve Omurilik Cerrahisi

Omurga; vücudun dik durmasını sağlayan, hareketlere destek olan ve omuriliği koruyan karmaşık bir yapıdır. Omurga ve omurilik hastalıkları boyun, sırt veya bel ağrısının yanı sıra kollarda ya da bacaklarda uyuşma, güç kaybı, yürüme bozukluğu ve denge sorunlarına neden olabilir.

Her omurga hastalığı ameliyat gerektirmez. Tedavi kararı; hastanın şikâyetleri, nörolojik muayenesi, görüntüleme bulguları ve uygulanan diğer tedavilere verdiği yanıt birlikte değerlendirilerek verilir.

Bel ve Boyun Fıtıkları

Omurlar arasındaki disklerin taşarak sinirlere veya omuriliğe baskı yapması boyun ya da bel fıtığı olarak adlandırılır. Boyun fıtığı kola yayılan ağrı, uyuşma ve güç kaybına; bel fıtığı ise kalçadan bacağa yayılan ağrıya, uyuşmaya veya ayaklarda kuvvet kaybına yol açabilir.

Fıtıkların büyük bölümü ilaç, egzersiz ve fizik tedavi gibi cerrahi dışı yöntemlerle iyileşebilir. Şiddetli ağrının devam ettiği, ilerleyici güç kaybının geliştiği veya sinir basısının belirgin olduğu hastalarda cerrahi tedavi düşünülebilir.

Omurga Kanal Darlığı

Omurga kanalının daralması, sinirlerin veya omuriliğin baskı altında kalmasına neden olabilir. Bel bölgesindeki kanal darlığı yürüme sırasında bacaklarda ağrı, uyuşma ve dinlenme ihtiyacı oluşturabilir. Boyun bölgesindeki darlık ise el becerilerinde azalma, denge bozukluğu, yürümede zorlanma ve kol veya bacaklarda güçsüzlüğe yol açabilir.

Gerekli hastalarda sinirler ve omurilik üzerindeki baskıyı kaldırmak amacıyla dekompresyon cerrahisi uygulanabilir. Omurgada hareket bozukluğu veya kararsızlık bulunması durumunda omurganın vida ve çubuklarla desteklenmesi gerekebilir.

Omurga Kayması ve Omurga Şekil Bozuklukları

Omurların birbiri üzerinde öne veya arkaya doğru yer değiştirmesi omurga kayması olarak adlandırılır. Skolyoz ve kifoz gibi omurga eğrilikleri ise duruş bozukluğuna, ağrıya ve bazı ileri vakalarda sinir basısına neden olabilir.

Tedavi; hastanın yaşı, eğriliğin derecesi, ilerleme gösterip göstermediği ve nörolojik bulgulara göre planlanır. Bazı hastalar takip ve egzersizle izlenebilirken, ileri derecede ağrı, dengesizlik veya sinir basısı bulunan hastalarda cerrahi gerekebilir.

Omurilik ve Omurga Tümörleri

Omurga ve omurilik tümörleri; omurilik dokusundan, sinirlerden, omurilik zarlarından veya omurga kemiklerinden gelişebilir. Vücudun başka bir bölgesindeki kanserler de omurgaya yayılabilir.

Bu tümörler ağrı, uyuşma, güç kaybı, yürüme bozukluğu veya idrar ve bağırsak kontrolünde değişikliklere neden olabilir. Tedavide cerrahi, radyoterapi, radyocerrahi, ilaç tedavileri veya bu yöntemlerin birlikte kullanılması gündeme gelebilir.

Cerrahinin amacı tümörden tanı için örnek almak, sinir dokusu üzerindeki baskıyı azaltmak, tümörü güvenli ölçüde çıkarmak ve omurganın sağlamlığını korumaktır.

Omurganın Diğer Cerrahi Hastalıkları

Omurga ve omurilik cerrahisinin ilgi alanına giren diğer hastalıklar arasında şunlar bulunur:

• Omurga kırıkları ve omurilik yaralanmaları
• Omurga enfeksiyonları
• Omurilikte sıvı birikimi olarak bilinen siringomiyeli
• Doğumsal omurga ve omurilik anomalileri
• Omurilik damar hastalıkları
• Daha önce geçirilmiş ameliyatlara bağlı sorunlar
• Omurganın yaşlanmaya bağlı dejeneratif hastalıkları

Tedavi planı hastalığın türüne göre takip, ilaç tedavisi, fizik tedavi, enjeksiyon yöntemleri veya cerrahi girişimleri içerebilir.